Mustafa Kemal ATATÜK ve (Birleşmiş Milletler Eğitim Bilim ve Kültür Kurumu) UNESCO

ATATÜRK 

VE 

UNESCO

Birleşmiş Milletler Eğitim Bilim ve Kültür Kurumu UNESCO’nun anayasası 1945 yılı Kasım ayında Londra’da aralarında Türkiye’nin de bulunduğu 44 ülke temsilcilerinin katıldıkları bir toplantıda kabul edilmişti.

Türkiye’nin adı, 4 Kasım 1946’da UNESCO anayasasını onaylayan ilk 20 ülkenin oluşturduğu Kurucu Üye Devletler listesinde ön safta 10. Sırada yer almaktadır.

Türkiye delegeleri UNESCO’da oldukça verimli çaba göstermiş, Matrakçı Nasuh, Türk ve İslam Eserleri Müzesi, İsmail Gaspıralı, Halide Edip Adıvar, Abdulkadir Meragi, Piri Reis Haritası, Itri, Yusuf Nabi, Kemal Ahmet Aru, Osman Hamdi Bey, Katip Çelebi, Kaşgarlı Mahmut, Celaleddin Rumi, Nazım Hikmet, Şeyh Galip, Hasan Ali Yücel, Nasreddin Hoca, Fuzuli, Uluğ Bey, Yunus Emre, Mimar Sinan gibi değerlerimizin uluslararası etkinliklerle anılmalarında oldukça başarılı olmuşlardır.

UNESCO İcra Konseyi, 25 Mayıs 1962 günlü toplantısında, Atatürk’ün ölümünün 25. yılında tüm dünyada anılmasına karar vermiştir.

Basında yayımlanan haberlere göre; “O güne dek büyük kişiliklerin ancak 50. veya 100. ölüm yıldönümlerinde anılmasına karar veren Konsey, Atatürk’ün seçkin kişiliği nedeniyle 25 seneyi yeterli görmüştür. Anma törenleri gelecek yıl 10 Kasım 1963’te yapılacaktır.” Merkezi Paris’te bulunan UNESCO teşkilatı 1963 senesini Atatürk Yılı olarak ilan edecektir. Bu münasebetle Atatürk’ün 25. Ölüm yıldönümü için hazırlanacak Atatürk Plağı 10 Kasım’da bütün dünya radyolarında yayınlanacaktır. Bu plakta ABD Başkanı Kennedy, İngiltere Başbakanı Macmillan, General MacArthur, İran Şahı, Almanya Başbakanı Dr. Adenaeur ve Pakistan Devlet Başkanı Eyüp Han, Atatürk hakkında ikişer dakikalık birer konuşma yapacaklardır.”

10 Kasım 1963’de bu sesli iletilere Tunus Cumhurbaşkanı Habib Burgiba, Hindistan Başbakanı Nehru, İngiltere Başbakanı Sir Home, Batı Almanya Şansölyesi Erhard’ın gönderdikleri sesli iletiler de eklenmiş ve hepsi saat 21.00’de Ankara Radyosu’ndan kendi sesleriyle yayımlanmıştır.

ABD Başkanı Kennedy’nin 10 Kasım 1963 günü yayımlanan ve John F. Kennedy Başkanlık Kütüphane ve Müzesi’nde korunan ses kaydındaki konuşma şöyleydi:

“Kemal Atatürk’ün vefatının 25’inci yıldönümünü anma törenine iştirak edebilmekten şeref duymaktayım. Atatürk adı insana bu yüzyılın büyük insanlarından birinin tarihi başarılarını, Türk halkına ilham veren liderliğini, modern dünyayı ileri görüşlü anlayışını ve bir askeri lider olarak kudret ve yüksek cesaretini hatırlatmaktadır.

Çöküntü halinde bulunan bir imparatorluktan hür bir Türkiye’nin doğması, Türkiye’nin hürriyet ve bağımsızlığını şerefli bir şekilde ilan ve o zamandan beri Atatürk’ün ve Türkiye’nin giriştiği derin ve geniş devrimler kadar bir milletin kendisine olan güvenini daha başarı ile gösteren bir misal mevcut değildir.

Atatürk’ün bağımsız bir Türkiye’de, hür ideallere bir idare kurulması için hazırladığı sağlam temel, şimdiki sıkı ittifakımızın dayanağıdır. Bizi Atatürk’ün memleketine ve onun Türkiye’de ve dünyada yerleşmesine hizmet ettiği ideallere bağlayan bu ittifaka Amerika Birleşik Devletlerinin bir ortak olabilmesinden gurur duyuyorum.

Vefatının yıldönümünde bu büyük adamı saygı ile selamlarım”

Atatürk, ölümünün 25. Yıldönümünde, UNESCO kararıyla, pek çok ülkede çeşitli etkinliklerle ve devlet başkanlarının özel demeçleriyle anıldı.

10 Kasım’ların  Türk Ulusu olarak kutsal görevlerimizden biri olduğunu unutmamalıyız…